Zit er ook een sluipschutter in jouw systeem?

 12/01/2020

Loop jij al tijden rond met het idee voor een boek, maar ontbreekt het je aan de tijd om te schrijven? Heb je een cursus fotografie gedaan, maar durf je je foto’s niet met de buitenwereld te delen? Of lijkt je nieuwe website maar niet af te komen, omdat je iedere keer weer verbeterpunten ziet?

Gefeliciteerd! Jij bent in het bezit van de interne sluipschutter, genaamd perfectionisme. Nou ja gefeliciteerd is misschien niet helemaal op zijn plek. Wetende dat deze koele killer er persoonlijk verantwoordelijk voor is dat tal van je prachtige ideeën en plannen nooit het levenslicht zullen zien.

Perfect in je hoofd

In mijn dagelijkse werk als docent zie ik hoe geraffineerd perfectionisme te werk gaat. Veel van mijn studenten halen de deadlines nét wel of nét niet. De reden? Ze beginnen op het laatste moment. De ironie is dat ze zelf gekozen hebben voor de opleiding en het maken van bewegend beeld het allerleukste vinden om te doen. Zo leuk zelfs, dat het verlammend werkt. Want het moet perfect zijn…maar dat wordt het nooit.

In mijn animatieprojecten is er een duidelijke opbouw van het plezier dat ik aan een opdracht heb. Ik begin met een hoogtepunt, de conceptfase. In mijn hoofd ziet het er in deze fase perfect uit, ik weet precies wat ik wil gaan doen en hoe het eruit moet komen te zien. Maar dan moet ik gaan beginnen en kom ik er iedere keer weer achter dat het nooit zo perfect wordt als in mijn hoofd en animaties maken vooral een tijdrovende klus is. 

Ergens over de helft van ieder langlopend project heb ik een mentale inzinking. Dat is de dag dat ik het project niet meer zie zitten. Dan wil ik alleen maar huilend onder de deken in mijn bed blijven de hele dag, omdat ik vind dat ik mezelf overschat heb en niet kan voldoen aan wat ik voor ogen had. Twee keuzes. Of ik stop (perfectionisme heeft weer toegeslagen). Of ik geef mezelf een spreekwoordelijke schop onder mijn kont en ga door dit gevoel heen.

Sabotage

Bij welke projecten heb jij jezelf weleens gesaboteerd? Afgelopen jaar begon ik aan een van de projecten die ik al heel lang op mijn wensenlijstje had staan: Het schrijven en illustreren van een nieuw prentenboek. Ik had contact met een uitgeverij, die het wel wil uitgeven. Als een wonder maakte mijn drukke agenda ruimte voor dit passieproject. En toen? Gebeurde er vrijwel niks.

Ik herken me erg in de quote van Elizabeth Gilbert uit haar boek Big Magic: Creative Living Beyond Fear: “I think perfectionism is just a high-end, haute couture version of fear.”

Terwijl ik al jaren verkondig dat ik een nieuw prentenboek wil maken, ben ik niet verder gekomen dan het schrijven van de tekst en de illustratie van de hoofdpersoon. Dit is wat ik het allerleukste vind om te doen. Ik heb om me heen gevraagd of het boek bestaansrecht heeft. Ja, er is zelfs een soort noodzaak voor dit boek om geschreven te worden. Maar iedere keer als ik tijd heb om aan het boek te werken, geef ik iets anders prioriteit. De was ophangen, het huis opruimen (wat ik helemaal niet zo leuk vind) of erger…uren lang verdwalen op social media.

Ik zie mezelf niet als een perfectionist, meestal ben ik met een prestatie van 80% van mijn kunnen al tevreden. Zeker bij klantenwerk. Meestal kan ik me prima vinden in de quote ‘start before you’re ready’. Maar als het gaat om de projecten waar ik echt ik echt gepassioneerd over ben, dan saboteer ik mezelf. 

Toch heb ik in het een paar jaar geleden voor elkaar gekregen om een boek te schrijven. Geheel op eigen kracht. Waarom lukte dat wel? Het uitschakelen van perfectionisme kan door het toepassen van een aantal eenvoudige tools. Let wel, de tools zijn eenvoudig, het consistent toepassen ervan is lastiger. Hier drie tips om perfectionisme te overwinnen.

 

Tip 1: Plan A-B-C

Deze tip geef ik studenten altijd. Zorg dat je drie plannen schrijft. Een plan zoals het zou zijn in de ideale situatie waarin je alle tijd en ruimte hebt om er aan te werken. Dat is je plan a. Vervolgens schrijf je het plan zoals je denkt dat het realistisch gezien haalbaar is, plan b. Mocht je extra tijd hebben kan je altijd nog nog elementen uit plan a toevoegen. Tot slot schrijf je een plan c. Daarin beschrijf  je wat je minimaal wilt doen, voor als je bijvoorbeeld een onverwachte tegenslag hebt tijdens het project. 

Tip 2: Hapklare brokjes

Wanneer je een plan ziet als een grote berg die je in een keer ongetraind wil beklimmen, kan dit nogal verlammend werken. De truc is om deze bergwandeling in kleine stukjes te verdelen. Iedere dag een klein stukje schuiner naar boven. Planning is het toverwoord. Zet in plaats van een grote deadline op het eind, iedere dag kleine toetsbare deadlines. En als het helpt kan je iemand vragen of hij/zij je wil controleren. Voor sommige mensen is externe controle een prettige houvast.

 

Tip 3: Begin met het makkelijkste

Als je begint met het moeilijkste huiswerk, dan heb je dat alvast maar achter de rug. Tenminste dat is wat me op de middelbare school geleerd werd. Maar om perfectionisme te verslaan, is dit een waardeloze tip. Het gevaar is namelijk dat je zo gedemotiveerd raakt door de moeilijkheid van de taak waarmee je begint, dat je al vrij snel afhaakt. Mijn tip is om juist te beginnen met de makkelijkste deadlines. Iedere deadline die je haalt, geeft je motivatie om door te gaan. denk maar aan die berg. Begin je bij het steilste stuk, of bouw je de moeilijkheid op door bij het vlakste stuk te beginnen?

Jouw oplossing

Kortom, ik heb eigenlijk geen excuus meer om mijn prentenboek uit te stellen met mijn eigen tips. Heb jij nog projecten liggen waar je echt mee aan de slag moet? Of heb je een eigen oplossing gevonden voor jouw perfectionisme en uitstelgedrag? Ik hoor ze graag. 

Meer berichten

Korte introductie betreft gerelateerd nieuws

Verbeter je presentatie met deze storytelling technieken

Koh Chang - Als ik om me heen kijk snap ik waarom ze dit ‘jungle island’ noemen. Het groene hippie-eiland is de laatste stop voor ik ...

Jouw onuitputtelijke bron van inspiratie vinden

Er is weinig zo frustrerend als geen inspiratie hebben. Je wilt iets gaan maken of schrijven, maar je blijft naar een leeg vel papier sta...

Het bijzondere verhaal van de 'koekieplant'

Er was eens een meisje dat overduidelijk geen groene vingers had. Terwijl haar ouders in een huis vol weelderige kamerplanten woonden. He...

Stel je vraag aan Raimke!

Bel of e-mail voor meer informatie over animaties, trainingen en lezingen. Raimke staat je graag te woord.

Raimke van den Beemt-Groothuizen

Animatiefilmmaker, trainer, spreker

06 107 239 53 info@raimke.com Van maandag t/m vrijdag een reactie binnen 24 uur. Contact opnemen